ΚΡΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ
Τετάρτη 4 Νοεμβρίου 2015 και ώρα 20:00
Οι Εκδόσεις Νεφέλη παρουσίασαν την Τετάρτη 4 Νοεμβρίου τα βιβλία του ποιητή, δοκιμιογράφου και μεταφραστή Αντώνη Ζέρβα «ΚΑΥΣΟΚΑΛΥΒΗΣ» και «ΕΙΚΟΝΟΣ ΑΠΟΡΡΟΑΙ».
Ομιλητές:
Γιώργος Βέλτσος
δρ Αναστασία Λαζαρίδου
Ηλίας Παπαγιαννόπουλος
ΕΠΙΛΟΓΙΚΟΣ ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΑΖ
Είναι φυσικό να αναζητούμε τον έπαινο και να αποφεύγουμε τον ψόγο, ιδίως όταν ο έπαινος προέρχεται από εκλεκτές προσωπικότητες, όπως των ομιλητών της αποψινής εκδήλωσης.
Πέραν του επαίνου και του ψόγου όμως, στα πράγματα του πνεύματος αυτό που μετράει είναι η κατανόηση. Και αυτό νομίζω πρέπει να επιδιώκεται με την ανάγνωση.
Η λογοτεχνία δεν είναι ζήτημα υποκειμενικής ή αντικειμενικής αρέσκειας, όπως ακούμε να λέγεται συχνά. Είναι σκοπιά νοήματος. Διανοίγει δηλαδή έναν δρόμο κατανόησης του εαυτού μας μέσα στον κόσμο. Διαφορετικά, το έργο δεν πετυχαίνει τον σκοπό του. Στην τέχνη και τη σκέψη θα πολιορκείται πάντα κάτι πολύ βαθύτερο που δεν το αγγίζει ούτε η γνώση, ούτε οι πληροφορίες, όσο απαραίτητες κι αν είναι.
Σκοπός της ανάγνωσης δεν είναι απλώς η απόκτηση γνώσεων, αλλά η κατανόηση που φθάνει ώς και τη συνειδητοποίηση της υπάρξεως του ακατανόητου, δηλ. του μυστηρίου, του αινίγματος. Η κατανόηση είναι χαρά, έστω κι αν δυσαρεστεί κατ’αρχάς με τα αιφνίδια αναποδογυρίσματα που προξενεί. Τα βιβλία που δεν μας βοηθοῦν να καταλάβουμε το παρόν μας, δεν μπορούν να προσφέρουν γνήσια χαρά. Αλλά η χρονολογία έκδοσης δεν παίζει κανένα ρόλο για τα αληθινά βιβλία.
Ηδη, λίγο πιο πέρα από το κέντρο όπου τελούνται οι παρουσιάσεις βιβλίων, ο κόσμος έχει αρχίσει να ξεχνάει πώς είναι το βιβλίο. Δεν θα δείτε πουθενά σχεδόν ανθρώπους να διαβάζουν στο καφενείο, όπως γινόταν παλιότερα. Οι γνώσεις και οι πληροφορίες μεταφέρονται με άλλα μέσα. Αυτό βεβαίως δεν σημαίνει πως η εποχή μας είναι χειρότερη από άλλοτε. Δείχνει όμως μια βαθύτερη μετάλλαξη του ιστορικού ανθρώπου και των δεδομένων του.
Ισως το πνεύμα να μην ενσαρκώνεται πλέον στα βιβλία. Χωρίς τη σκέψη και την Τέχνη όμως, πού είναι το πνεύμα; Στην τεχνολογία, μπορεί να απαντήσει κανείς.
Η τεχνολογία μετατρέπει τα πάντα σε αντικείμενα χρήσης, εκμετάλλευσης και απόδοσης. Ακόμη και τα «πνευματικά» δεν ξεφεύγουν εύκολα από τους κανόνες της πολιτιστικής αγοράς που αποτελεί αναφαίρετο τμήμα της τεχνολογικής κοινωνίας μας. Αλλά το πνεύμα δυσφορούσε πάντα, όταν εγκλωβιζόταν στή χρήση, την εκμετάλλευση και την απόδοση.
Μεταξύ του Εικόνος Απορροαί και του Καυσοκαλύβη μεσολαβούν πάνω από 20 χρόνια. Είναι ακριβώς τα 20 χρόνια της μετάλλαξης που παρακολουθούμε να επιτελείται μέσα κι έξω μας. Ζούμε με τους παλαιούς ατταβισμούς μας, οι οποίοι συγκρούονται καθημερινώς με τις νέες πραγματικότητες. Είναι φυσικό να ταρακουνιόμαστε, να μην ξέρουμε καλά καλά τί μας αρέσει και τί δεν μας αρέσει, τί πρέπει να κάνουμε και πώς ν’αντιδράσουμε. Δεχόμαστε τα πάντα και όλα τα απορρίπτουμε. Θέλουμε να καταλάβουμε. Και όποιος θέλει να καταλάβει, θα καταφύγει υποχρεωτικά στην ανάγνωση, διότι μόνο με την ανάγνωση μπορεί να καταλάβει κάτι από τον εαυτό του μέσα στον κόσμο.
Η κατανόηση γεννάει τη συνενοχή. Εδώ, ένοχος είναι όποιος θέλει να καταλάβει. Ιδού το παράδοξο της ανάγνωσης. Θέλουμε να καταλάβουμε, επειδή η κατανόηση φέρνει χαρά. Και ποιός χαρούμενος δεν αισθάνεται ενοχή για τη χαρά που τον πλημμυρίζει, όταν καταλαβαίνει !
Ευχαριστώ θερμά τους τρεις εκλεκτούς ομιλητές που ασχολήθηκαν αφιλοπρόσωπα και αφιλάρεσκα με τα βιβλία αυτά, τις εκδόσεις Νεφέλη του Περικλή Δουβίτσα και την κα Γεωργία Γιαννακούλια που φρόντισε για όλα, την κόρη μου Τατίτα Ζέρβα που φιλοτέχνησε τα εξώφυλλα, τον φίλο μου Χρίστο Δάλκο για τη φιλολογική επιμέλεια του Εκόνος Απορροαί και όλους εσάς που βρεθήκατε απόψε μαζί μας.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου